Binlerce dünya klasiğini Türkçe ve ücretsiz okumak için hemen Kitaptik’i keşfet!
İçeriğe atla

Theogonia - İşler ve Günler - Hesiodos | Detaylı Ücretsiz Kitap İncelemesi

Spritüel / Dini Hesiodos

Yazar
Hesiodos
Yayınevi
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
ISBN
9786053327776
Sayfa Sayısı
312
Dil
Türkçe
Ülke
Türkiye
Basım Yılı
2016
İlk Yayın Yılı
1976
Tahmini Okuma Süresi
530 dakika
Hesiodos — portre
Hesiodos — portre. Unknown artist · Wikimedia Commons · Public domain

Theogonia - İşler ve Günler Kitap Tanıtımı

Hesiodos (y. MÖ VIII. yüzyıl): Kullandığı dil, yapıtlarının taşıdığı bazı karakteristik özellikler, hayatı hakkında çok az bilgiye sahip olduğumuz Hesiodos'un Aiol ve İon kökenli olduğunu göstermektedir. Büyük ozana ait olduğu kanıtlanmış iki önemli eserden biri olan Theogonia, evrenin yaratılışı, tanrıların doğuşu, tanrıların ve tanrısal varlıkların soyları gibi Yunan kozmolojisini kuran meseleler ile belli başlı Yunan efsanelerini konu alan epik bir eserdir. Yunan didaktik şiirinin ilk örneği kabul edilen İşler ve Günler'de ise ozan, insanlık tecrübesine adalet, erdem, çalışma, cömertlik, hak, hukuk, düzen ve doğruluk gibi kavramların "gerçeğini" söyleyerek dokunur; tarım, denizcilik işlerine dair işlevsel bilgiler sunar; ayın uğurlu ve uğursuz günlerini sıralar. Bu bilgece öğütler Anadolu insanına yabancı gelmeyecektir, zira konuşan sadece Hesiodos değil, aynı zamanda Akdeniz halklarıdır. Hasan Âli Yücel Klasikler Dizisi, bu iki eserin bu en değerli çevirisini, Azra Erhat'ın hazırladığı "Hesiodos Eseri ve Kaynakları" başlıklı inceleme ve sözlük eşliğinde yeniden okurla buluşturuyor.


Kütüphane kitap rafları
Konu görseli — kitabın kapağı değildir.

Theogonia - İşler ve Günler Kitaptan Alıntılar

1. "-
Ne yazık ki bütün halk çeker cezasını,











-"


2. "-
Keşke daha önce ölseydim ya da daha doğmasaydım!
-"


3. "Seni seveni sev, sana gelene git;
Verene ver, vermeyene verme,
Verene herkes verir, vermeyene kimse vermez."


4. "İnsanın adı çok kolay kötüye çıkar,
Ama sonrasında çok zordur herkesin dilinden kurtulmak.
Ün dediğin kolay kolay ölmez,
Hele büyük kalabalıklara yayıldığı zaman.
Ün de bir tanrıdır ölümsüz."


5. "Bilinçsizlik yanılgıyı doğurur, yanılgı ise insanı doğrudan yıkım ve belalara sürükler."


6. "-
Ölçülü ol, neyi ne zaman yapacağını bil.
-"


7. "-




, düşüneni yakar herkesten önce.
-"


8. "Geceler ölümsüz mutlularındır."


9. "-




övebildiğin kadar öv ama malını



yüklemeye bak.
-"


10. "-











-"


11. "-
Hak güçlünün olacak yalnız, vicdan kalmayacak.
Kötü insan saldıracak, iyi insana...
-"


12. "“Açık davran, yüzün yüreğinin aynası olsun.”"


13. "-
Kendini tutan

bir hazinedir insan için,
Ölçülü dil ise dillerin en değerlisidir.
-"


14. "-
İki türlü

vardır bu dünyada,
Biri övülmeye değer, öteki yerilmeye..
-"


15. "“Kendini tutan dil bir hazinedir insan için,
Ölçülü dil ise dillerin en değerlisidir.”"


Dolma kalem ile yazı yazmak
Konu görseli — kitabın kapağı değildir.

Theogonia - İşler ve Günler Kitap İncelemeleri

Tarih, mitolojiden doğmuştur. Bir yerlerde mitolojiyle alakalı şu sözü duyduğumu hatırlıyorum: Mitleri, tarihi bir yazı olarak okursanız bunun bir kurgu olduğunu düşünürsünüz; ancak bir kurgu olarak okursanız bunun tamamen tarihi bir yazı olduğunu düşünürsünüz.
Hesiodos, Homeros'un tanrılarını halka indirmiştir. Çünkü Homeros'un tanrıları umursamazdır, mitlerde halk yoktur. Sadece soylular ve tanrılar vardır. O ise tanrıları farklı bir şekilde ele alır. Ancak Homeros'un bir taklididir.
Antik eserlerde Homeros ve Hesiodos'a atıf yapılmamış bir eser yoktur. Ancak Hesiodos Homeros'dan bir yüzyıl daha sonra gelmiştir. Bir yerde Homeros'un tanrılarının soylular için Hesiodos'un tanrılarının halk için olduğuna dair hoş bir cümle okuduğumu hatırlıyorum.
Hesiodos'un bu eseri manzum şeklinde yazılmış kısa bir kitap. Ancak tanrıların doğuşu isminden mütevellit teolojik eser olduğu kadar aynı zamanda kozmogonik bir eserdir. Neden? Çünkü tanrıları doğururken varlığa gelmeyi, evrenin kuruluşunu da anlatır. Henüz bilimler ayrı değil. Örneğin; kimi teoriler, Thales arkhe su derken okeanus mitinden yola çıkmıştır der. Sözün özü teoloji, kozmoloji, varlıkbilim vs her şey bu mitlerle başlıyor. Mitlerin şekillendirdiği dünyadan yola çıkılıyor.
Bu şekilde okunduğu vakit anlam ve öneminin daha dikkat çekici olacağını düşünüyorum.


Kitabın Theogonia kısmında tanrıların doğuş hikayesini anlatmış

. İşler ve Günler'de ise insani tecrübeleri ele alıyor. Akıcı, basit bir dili var. Anlaşılması hiç de zor değil. Ben

, ardından da

okumuş, mitolojiye iyice merak sarmıştım. Bu kitaplar dışında da genel olarak tanıdığım öyküler, bildiğim isimler vardı. Fakat konuya hiç ilgi duymayan biri de bu kitabı okuyabilir. Zaten kitabın sonuna bir sözlük de eklenmiş.

Bu kitapta da Prometheus Efsanesi'den bahsediliyor. Fakat

ve

arasında dağlar kadar fark var. İkisinin de farklı şekilde anlattığı bir Zeus ve Prometheus var. Ben

'un kaleminden daha çok keyif almıştım doğrusu. Ayrıca onun hikayesi biraz daha tutarlı ve mantıklı gelmişti bana. Yine de ortak paydaları da yok değil.



; "Tanrılar dünyasını

ile

yaratmıştır." diyor.

'un günümüze ulaşan yalnızca 2 kitabı var. Onlar da bizim birleştirilmiş olarak okuduğumuz

. Bunu bitirdiğime göre sırada

'un eserleri olmalı. Gerçi ben doğru bir sıralama yaptığımı sanmıyorum, siz bana uymayın.

İyi bir karşılaştırma yapmak için hepsini okumak gerekir. Belki o zaman mitolojiye biraz olsun hakim olunabilir. Çünkü öğrendiklerimizin buzdağının görünen kısmı olduğunu

yeterince açık sunuyor. Kendisi kitabın sonuna, yazdığı incelemeleri ve daha bir çok efsaneyi işlemiş. Öylesine büyük bir emek var ki bir kitap içinde kaç kitap okudum sayamadım. Emeğine sağlık

. İyi ki yazmışsın.

"Bizimle dirilecek bir gün,
Ege'nin altın çağı.
Yanıp yarının ateşinden,
Eskinin ocağı." -


Mitoloji her daim ilgimi çeken bir alan olmuştur. Kendime bu alanda daha fazla bilgi katmak için katıldığım bir okuma grubuyla birlikte mitolojiye Hesiodos ile başlangıç yapmış oldum ve kitabı okuduktan sonra ne kadar doğru bir seçim olduğunu fark ettim. Birçok insan gibi mitoloji denince benim de aklıma ilk önce Homeros gelirdi ama öncesini de keşfetmiş oldum. Theogonia'da yazarımızın musalara seslenişiyle tanrıların dünyasına giriş yapıyoruz. Khaos'u, Gaia ve Uranos'u, onların yarattıklarını, Zeus'u, krallık mücadelelerini ve tanrı soylarını bu destanda başından sonuna kadar öğreniyoruz. İşler ve Günler'de ise daha didaktik bir eser çıkıyor karşımıza. Bu defa yazarımız kardeşi Perses'e bir takım öğütler veriyor ve hangi günlerde hangi işi yapması gerektiği hakkında bilgiler veriyor. Benim bu kitapta en çok hoşuma giden şey ise bu destanlardan sonra çevirmen tarafından verilen bilgiler. Her iki destanı başka örneklerle ve yazarımızı Homeros'la karşılaştırarak açıklayıcı bilgiler sunmuş okurlara. Hesiodos'u okuduktan sonra onun dilinden anlamamızı bir nebze daha kolaylaştıran bu bilgiler kitabı benim için ara sıra açıp kurcalayacağım bir rehbere dönüştürdü. Eğer siz de bu konulara meraklıysanız ve nereden başlamalıyım diye düşünüyorsanız bu kitabı okuyarak ilk adımı atabilir, Yunan mitolojisi hakkında en temel bilgilere erişebilirsiniz. Herkese keyifli okumalar dilerim.


Bu ay tam olarak mitolojik okumalara doydum zira İlyada ile başlayan serüven, Homeros ile devam etti, akabinde Theogonia ~ İşler ve Günler geldi Hesiodos, Homeros'tan sonra Yunan İlkçağ'ının en büyük ozanı olarak sayılıyor hatta dönem olarak da Homeros'tan sonra gelmesine rağmen sürekli olarak eserleri bakımından eleştirilen ve mukayese edilen isimler. Yapıt iki cildi bir baskıda muhafaza ederken Theogonia kısmında evrenin yaratılışı, tanrıların doğuşu, tanrıların ve tanrısal varlıkların soylarına dair Yunan mitolojisinin temelini oluşturan konu ve kişilere ışık tutan, Yunan efsanelerini işleyen bir epik eser.

Yunan didaktik şiirinin ilk örneği olarak kabul edilen İşler ve Günler ise; adalet, erdem, iyilik, kötülük, insanî ilişkiler, çalışma, hak, düzen, doğruluk gibi kavramlara bakış açısını aktarıyor. Bu kavramların gerçek özünü, zannımca bir kıssadan hisse havasında okuruna iletiyor. En çok dikkatini çeken kısımlardan biri ayın uğurlu ve uğursuz günlerini sıraladığı bölümdü.

Birçok sayfasını işaretledim hatta bu metni İlyada sonrasında okumak daha bir anlamlı oldu. Kimi görüşe göre İlyada öncesinde bu eseri okumak bir kılavuz, bana göre ise tam tersi İlyada'yı okuduktan sonra karakterleri bilmek ve anlamlandırmak açısından bu eseri okumak daha akılda kalıcı. Eserin son sayfalarında sözlük mevcut, dediğim sıralama ile okuduğum için benim sözlüğe ihtiyacım olmadı ama ilk okumayı yapacaklar arka sayfalarında yer alan sözlüğe başvurabilir. Zevkle okudum, mitolojik okumaları sevenlere tavsiyemdir.


Homeros ile birlikte Antik Yunan tarihinin büyük şairleri arasında anılan Hesiodos, Homeros'un aksine olay anlatmaktan ziyade, kişileri, olayları kategorilendirme çabası göstermiş.
Bu kitapta Hesiodos'a ait iki eser birleştirilmiş. İşler ve Günler, Tanrıların Doğuşu.
İşler ve Günler'de Hesiodos hayata dair öğütler vermekle birlikte, insan olgusunu anlamlandırmaya çalışıyor. İnsanın altın, gümüş, tunç, kahramanlar, demir olmak üzere 5 soy şeklinde dünyada var olduğunu dile getiriyor. Kendisinin demir soyunda dünyaya gelmesinden dem vuruyor. Bununla birikte dostlarla komşularla, kardeşlerle ilişkilerin idealini bulmaya çalışıyor. Kadınları her zaman kötülük getirecek, alımlı, güzel varlıklar olarak görüyor, tanrıların insanlara cezası.
Tüm bunlar o zamanki insanların algılayışını anlamak bakımından oldukça faydalı. Tabii olarak tüm zamanları kapsayan bir boyutu da var.
İkinci bölümde ise Antik Yunan tanrılarının nasıl ortaya çıktığını ve aralarındaki ilişkileri kronolojik sırayla anlatıyor. Homeros'un destanlarındaki tanrı bolluğundan gelen karmaşaya rehber oluyor. Antik Yunan tanrılarını sistemlendirmenin bildiğimiz ilk örneği. Bununla birlikte tanrılar hakkında daha detaylı bilgi edinmek için Azra Erhat'ın Mitoloji Sözlüğü kitabından faydalanılabilir.
Antik Yunan dünyasını anlayabilmek için okunması gereken bir kitap olmakla birlikte, tüm zamanları kapsayan bir evrenselliğe de sahip Hesiodos öğütlerinde.


Hesiodos ve benzer kitaplar

Binlerce dünya klasiğini Türkçe ve ücretsiz okumak için hemen Kitaptik’i keşfet!
Rakamlarla ucretsizkitap.com.tr
0
Toplam Görüntüleme
0
Toplam Okunma
0
Toplam İndirme
0
Toplam Oy
0
Toplam Yorum

Okur Kılavuzu

Hangi kitabı okuyacağınıza karar vermek için künye, tanıtım ve seçme satırlardan oluşan başvuru rehberi.

Okur Kılavuzu'nin tamamı — A'dan Z'ye dizin »