50 Soruda Yapay Zeka Kitap Tanıtımı
Boğaziçi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Cem Say, bu kitapta yapay zekâ kavramını her yönüyle ve herkesin ilgisini çekebilecek biçimde anlatıyor. Yapay zekâ sistemlerinin dayandığı matematiksel altyapıyı, gelişim serüvenini, insan beyni dediğimiz doğan bilgisayarın çalışması hakkında verdiği ipuçlarını, güncel uygulamalarının nasıl çalıştığını ve nerelerde tıkandığını, yarattığı felsefi tartışmaları, bilinç ve özgür iradeyle ilgisini ve insanlığa olumlu/olumsuz etkilerini keyifli bir dille işliyor. Yazarın yüzyıllar öncesinden başlayıp son teknolojik gelişmelere varan bir çerçeve kurarken yanıtını aradığı kimi sorular şöyle:
İnsanların yapıp makinelerin yapamayacağı şeyler var mı? Düşünen bir makine yapılabilir mi? Sadece sıfır ve 1 her şeye yeter mi? Gödel neden öldü? Turing kimdir? Doğanın, yaşamın, insanların programlama dili nedir? Hesaplama karmaşıklığı nedir? AlphaGo dünya go şampiyonunu nasıl yendi? Turing testi nedir? Bilgisayar insan dillerini nasıl anlar? Derin öğrenme nedir? Robotlar buluş, sanat, avukatlık, askerlik, doktorluk vs. yapabilir mi? Âşık olabilir mi? Bilgisayarlar bizi bizden iyi tanıyabilir mi? Yapay zekâ dünyayı ele geçirip hepimizi yok edecek mi?
50 Soruda Yapay Zeka Kitaptan Alıntılar
1. "Bir devrim yaşandı, hâlâ da yaşanıyor. Bilgisayarlar küçüldü de cebimize girdi! Ama bir yandan da büyüyüp insanlığın tümünü kapsama alanına aldılar. Çoğu insan bilgisayarlar hakkında çok bir şey bilmiyor ama bazı bilgisayarlar birçok insan hakkında çok fazla şey biliyor. Kimi insanların hayatlarını sürdürebilmeleri doğrudan bilgisayarlara bağlı. Bilişim devriminde dönüşü olmayan noktayı çoktan geçtik; artık istesek de bilgisayarsız bir dünyaya dönemeyiz."
2. "Mutlu olmak için zengin olmanın yeterli olabileceğine inanan birisi, mutluluğun zenginliğe indirgenebileceğini sanıyor."
3. "DNA, bilgisayar mühendisi gözüyle bakıldığında bir veri dosyası, bir işletim sistemi, veya belki en iyisi, bir programlar kütüphanesi olarak görülebilir."
4. "İnsanın donanım/yazılım ilişkisine "beden/ruh ilişkisiyle aynı şey" diyesi geliyor."
5. "Hem gezegenimizi, hem de evrenin geri kalanını cennete dönüştürmek, yeryüzünü de gökyüzünü de aşkın yüzü yapmak için daha çok zekâya ihtiyacımız var."
6. ""Kodlama bilen insanlar hayal edebildikleri
her şeyi bilgisayara yaptırma yeteneğine
sahiptir.""
7. "Yapay zekâya insanı taklit ederek ulaşmak isteyenlerin bu taklidi hangi düzeyde yapacaklarını düşünmeleri gerekli. Çünkü çoğu karmaşıķ sistem gibi insanlar da birçok "katman"da modellenebiliyor ve bu katmanların kuralları birbirinden farklı."
8. "“Kodlama bilen insanlar hayal edebildikleri her şeyi bilgisayara yaptırtma yeteneğine sahiptir.”"
9. "Bu bilimsel anlayışın insan denen varlığın değerini azalttığını ileri sürenlere aldırmayın. Robotuz dediysek harika robotlarız, en azından bu gezegende kendi varlığının sırrını çözmeyi ilk başaran varlıklar biziz ve anlama serüvenimiz daha yeni başlıyor. Bilgisayar bilimi de tıpkı fizik ve matematik gibi bu serüvende kullanacağımız temel araçlardan biri."
10. "Matematikçilerin kabusu çelişkidir. Bir önerme ya doğrudur, ya da yanlış. İkisi birden olamaz."
11. "Turing sadece bilgisayarların tüm insani bilişsel faaliyetleri taklit edebileceğini görmekle kalmamış, insanların buna karşın bilgisayarların düşündüğünü kabul etmekte zorlanacağını da öngörmüştü."
12. "Tecrübeme göre her zaman, "Yapay zekâ şu işi 'insanlar kadar iyi' yapamaz!" diyen birileri oluyor. Genellikle o iş çok da uzun olmayan bir süre sonra bilgisayarlar tarafından insanlardan daha yüksek performansla yapılmaya başlanıyor."
13. "Alan Turing bilgisayar biliminin babası ve yapay zekânın kurucusu olarak bilinir. Fakat bu çok eksik bir tanımdır. Hiç kuşkusuz 20. yüzyılın en büyük bilim adamı olan Turing, çok yönlü bir dehaydı."
14. "Beyin ise, anlaşılma veya tamirci tarafından sökülebilme kolaylığının hiç umursanmadığı, tek "amacın" eldeki şemada ufak tefek değişiklikler yaparak eldeki malzemeden çevreye daha uyumlu üretken bireyler yaratmak olduğu kör evrimin ürünüdür."
15. "Bir zanaat hakkında ne bildiğinizi anlamanın en iyi yollarından biri, onu bir bilgisayara yaptırabilecek kadar açık şekilde ifade etmek, yani programını yazmaktır."
50 Soruda Yapay Zeka Kitap İncelemeleri
Bu kitabı alma amacım başlarda çok farklıydı. Yapay zeka mantığını ve tekniğini öğrenmek için adım adım nasıl ilerleneceğini anlattığını sanıyordum. ucretsizkitap.com.tr uygulamasındaki bazı kullanıcıların olumsuz yorumları üzerine birde önyargılı yaklaştım. Yanılmışım, çok güzel bir kitap ile karşılaştım. Kitap; Geçmişten günümüze , günümüzden geleceğe bilgisayarların, mantığın ve yapay zekanın nasıl oluştuğunu ve geliştiğini anlatıyor. Bilim adamlarının kısa ve öz hayatını, mantıklarını nasıl yürüttüklerini de içeriyor ve bunu çok eğlenceli bir dil ile anlatıyor. Çok güzel örnekler var içerisinde. üniversite dersleri de keşke bu kadar açıklayıcı anlatılsaydı. Bu konuda sanırım Boğaziçi Üniversitesini öğretmen kadrosu sebebiyle kıskanıyorum. Moleküler İletişim tezlerini okuduktan sonra Ali Emre Pusane ve Tuna Tuğcu hocamıza hayranlığım artmıştı. Şimdi ise bu kitap sayesinde listeye Cem Say hocamızda girdi :) Fakat kitaptaki çoğu düşüncenin açıklamasını Cem hocamız çok güzel açıklamış olsa da ben onun kadar iyimser yaklaşamıyorum bazı kısımlara. Teknoloji her zaman hayatımızı kolaylaştırıp, geliştirmemiştir aynı zamanda geliştirdiği kadar yıkıma sebep olmuştur. İnsanlarının antidepresanlara bu dönemde daha çok bağlanmaları aslında teknoloji yüzündendir fakat düşüncemi burada uzun uzadıya anlatmayacağım. Biliyoruz ki her tezin bir antitezi vardır, olmalıdır.
Santranç şampiyonu Gari Kasparov 11 Mayıs 1997’de bir bilgisayar ile yaptığı maçta yenildi.
Santrançın Uzakdoğu’daki rakibi olan go oyunu uzun yıllar boyunca bilgisayarlaştırılmaya direndi.
2016’nın Ocak ayında bir sabah makalede yayınlanan bilgiye göre “derin öğrenme” tekniğini kullanarak go oynamayı “kendi kendine” öğrenen AlpaGo adında bir program geliştirdiklerini açıkladılar.
Tim Berners Lee, “ Kodlama bilen insanlar hayal edebildikleri her şeyi bilgisayara yaptırtma yeteneğine sahiptir” diyordu.
Bir beyin yapısındaki sinir ağ sistemini kodlama yönteminde kullandılar. Peki bu kadar nasıl gelişti sorusuna cevap vermek istiyorsak
Biyolojik yapılar incelendi ve ne kadar çok resme maruz kalıyorlarsa öğrenme o kadar hızlı oluyordu aynı yöntemi yapay sinir ağlarında kullandılar. Yapay sinir ağları milyonlarca resimle eğitilse çok daha iyi öğrenmezler miydi?
Acaba milyonlarca resmi bilgisayar ortamına sokmanın bir yolu var mıydı?
Bu sorunun cevabını “Halk” çözdü. Bu çağ herkesin resim çekip onu bedavaya internete koyduğu çağdı.
Facebook, Google gibi devler neden size resimlerinizi ve yazılarınızı koymanız için sınırsız bellek hediye ediyor? Çünkü onlara makinelerinin dünyanın nasıl göründüğünü ve insan dillerinin düzenini öğrenmesi için ihtiyaçları var! Bu “Büyük veri” denizi sayesinde önceki kuşağın araştırmacıların hayal edemeyeceği büyüklükte sinir ağları, devasa veri kümeleri ile eğitildi ve yapay zeka bir çok örüntü tanıma işinde insan düzeyine vardı, hatta geçti.